Teleskop Satın Alırken Nelere Dikkat Etmeliyiz?

İnsanoğlunun doğduğu günden beri süregelen merakı uzayı araştırmak ve incelemesi gibi davranışlara sürüklemektedir. Şuan bile uzayın bilinmeyen birçok yönü olduğu düşünülürse, araştırmalar daha uzun seneler süreceğe benziyor. Günümüzde ise en bilinen kurumlar  NASA (National Aeronautics and Space Administration/Ulusal Havacılık ve Uzay Dairesi)  ve ESA (European Space Agency/Avrupa Uzay Ajansı) ve bunların yanı sıra Rusya,Japonya,Kanada,Çin gibi ülkelerde araştırmalara katkıda bulunmaktadır. Sonuçta Uzaya ilk giden insanın da Rus bir kozmonot olan Yuri Gagarin olduğunu unutmamakta fayda var.

Evrende bizim gezegenimiz ve galaksimiz gibi milyarlarca örnek olduğunu düşünürsek, peki bu kadar uzak mesafeleri nasıl gözlemleyeceğimiz sorusu akıllara takılıyor. İşte burada teleskoplar devreye giriyor ve bizden yardımlarını esirgemiyorlar.

Nedir bu teleskop

Bildiğimiz üzere Teleskop uzaydan gelen ışık ve radyasyonu yakalayan ve bu verileri analiz etmemize yardım eden, astronomların kullandığı bir gözlem aracıdır. 1608 yılında Hollandalı bir gözlükçü olan Hans Lippershey tarafından icat edilen teleskobun asıl ekmeğini ise İtalyan gökbilimci Galileo Galilei yemiştir.


Uzay ortamının tamamen zifiri karanlık olduğunu düşünürsek , dünyamıza ulaşan en ufak bir ışığı yakalamak teleskoplar sayesinde olmaktadır (bu arada şunu da hatırlatmakta fayda var; herhangi bir ışık yollamadıklarından ötürü, etrafta dolaşan Karadelik fotoğraflarına fazla itibar etmemek gerekir :))

Teleskop türleri

Peki piyasada bir sürü farklı teleskop varken hangisini alacağımıza nasıl karar vereceğiz? Öncelikle teleskop çeşitlerine bakalım;

1) Refraktör (Mercekli) Teleskop

2) Reflektör (Aynalı) Teleskop

3) Cassegrain  (Maksutov ve Schmidt modelleri)

Refraktör Teleskoplar: Bu teleskoplar filmlerde gördüğümüz çocukların odasında duran basit üç ayaklı bir teleskoptur. Bu teleskopların son uç kısmında mercek bulunmasından dolayı, bu teleskoplara mercekli veya refraktör teleskop denilir. Merceği içinde önceden ayarlanıp konulduğu için, oynama ve ayarlanma sıkıntısı çekmezsiniz. Bu yüzden görüntü kalitesi iyi olarak nitelendirilebilir. Ayrıca teleskobun tüp kısmı da fazla kurcalama gerektirmediği için dışarıda oluşan hava olayları ve akımlardan etkilenmez bu da ayrı bir avantaj. Görüntü mercekten direkt gözümüze gelir bu sebepten ters çevirmeye ihtiyaç duyulmaz.


Reflektör Teleskoplar: Bu teleskoplar ayna kullandıkları için, refraktörlere göre daha büyükçe ve baba teleskoplardır. Tabi ayna olması mercekten daha ucuz olduğu için bir avantaj olarak görülebilir. O sebepten koca koca  aynalı teleskopları 3" - 4" lik mercekli bir refraktör fiyatına alabiliyorsunuz. Ayrıca Refraktörlerde rastlanabilen renk sorununa bu aynalı teleskoplarda denk gelmezsiniz. Lakin her iyi şey gibi bu teleskopların da dezavantajları var. Mesela bu tarz teleskopların kurulumu ve bakımı, refraktörlere göre biraz daha zor. Ayrıca gelen görüntü aynadan ters olarak gözümüze geleceği için, bu tip teleskoplar ile yeryüzü gözlemi yapmak insanın biraz aklını karıştırabilir.


Maksutov ve Schmidt modelleri: Bir çeşit refraktör ve reflektör teleskobun karışımı olarak düşünülebilir bu teleskoplar. Aynalılara göre her ne kadar daha ufak dursalar ve taşınmaları daha kolay olsa da ağırlıkları fazla olması sıkıntı yaratmaktadır. Ayrıca diğer teleskoplara göre daha pahalı oldukları da bilinmektedir. Yalnız aperture yüksek tutulabilir olması bu teleskoplar için büyük bir avantaj.  Diğer yandan da kapalı bir sistem oldukları için, refraktör teleskoplar gibi kolay kolay kir, pas tutmazlar ve dışarıda oluşan hava akımlarından etkilenmezler. Ancak eğer zengin değilseniz ve çok detaylı bir gözlem yapmak istemiyorsanız , tercihinizi bu tip teleskoplardan yana kullanmamanız daha doğru olur. 


Diğer bilmemiz gereken özellikler; 

  • Teleskopların gücü genellikle büyütme gücü olarak bilinmektedir halbuki yanlış bilinen bir kavramdır. Bir teleskopun asıl performansını belirleyen faktör yalnızca büyütme gücü değil ayrıca da teleskobun ne kadar ışık toplayabildiğidir. Işık toplama kapasitesini ise teleskobun merceğinin veya aynasının çapı belirlemektedir. Çapı ne kadar büyük ise ışık toplama gücü de onun karesi ile doğru orantılı olacak şekilde artmaktadır. 
  • Teleskop alırken yanında kendi amacınıza uygun birkaç çeşit aksesuar da alabilirsiniz. Daha farklı büyütme seçeneği için farklı odak uzaklıklarına sahip göz mercekleri alabilir veya gökcisimlerinin koordinatları belirlenmiş bir bilgisayarlı donanım yardımı ile daha kolay gözlem yapılabilir. 
  • Son olarak teleskobun fiyatını belirleyen etmenlerden bir tanesi de mercek veya aynaların kaplama çeşididir. Eğer mercek standart kaplamalı ise, bu durumda gelen ışığı %4 oranında yansıtır fakat çoklu kaplamaya sahip ise ışığın %1’ini yansıtırlar. Bu kaplamalı mercekler haliyle teleskobun fiyatını daha pahalı hale getiriyor. Unutmayalım ki kaplanmamış olan bir cam gelen ışığın %10’unu yansıtır.
  • Dünya’da en çok satılan teleskop markaları olan Celestron ve Meade artık ülkemizde de bulunuyor.

Herkese iyi gözlemler , bol keşifler . . .

Hakkımızda

Offices

2013 yılında kurulan ve merkez ofisi İstanbul'da bulunan Alve, oldukça geniş bir ürün skalası içerisinde fiyat karşılaştırma motoru olarak işlev gören bir e-ticaret markasıdır.

Alve, inovatif arama motoru aracılığıyla elektronikten ev tekstiline, modadan kişisel bakıma birçok ihtiyaca yönelik binlerce ürünü fiyat ve ürün bazında karşılaştırma imkanı sunarken, sahip olduğu ürün ve mağaza değerlendirme sekmeleri sayesinde de kullanıcıların kendileri için en doğru ürünü seçmelerine olanak tanır.

Yazar

Oyun düşkünü, MBA mezunu, Alve marketing ekibinin demirbaşı